Financieën en de gemeentelijk organisatie

• Beperking van de alsmaar groeiende uitgaven
• Focus op kerntaken
• Efficiënte processen
• Direct gekozen burgemeester
• Inzetten op schuldreductie

De gemeenteraad moet zorgvuldig omgaan met uw belas tinggeld. Dat betekent dat we een realistisch en solide financieel beleid voeren, waarbij we niet meer uitgeven dan er binnenkomt. JA21 houdt de lasten voor Amsterdammers zo laag mogelijk. We kijken kritisch naar uitgaven van de gemeente en snijden in kosten die niet noodzakelijk zijn. De gemeente moet zich richten op haar wettelijke kerntaken, zoals open bare orde en veiligheid, onderhoud van de openbare ruimte en jeugdzorg en geen belastinggeld besteden aan doelloze visies of projecten zonder directe meerwaarde. De algemene reserve is de spaarpot van de gemeente. Deze is bedoeld voor calamiteiten en wordt uitsluitend daarvoor gebruikt.

De gemeentelijke organisatie moet efficiënt en servicegericht functioneren, waarbij de dienstverlening aan onze inwoners centraal staat. De gemeente blijft makkelijk benaderbaar en stelt zich behulpzaam op. We stoppen met het automatisme om bij elk project dure, externe adviesbureaus in te schakelen. De benodigde kennis en kunde beleggen we zoveel mogelijk binnen onze ambtelijke organisatie. Zo borgen we de informa tiepositie van de gemeente op lange termijn. Een gezonde democratie betekent dat besluiten transpa rant worden genomen, burgers directe inspraak hebben en gekozen volksvertegenwoordigers daadwerkelijk in vloed hebben op het beleid. In Amsterdam is daar nog veel winst te behalen. JA21 staat voor een sterke en transpa rante democratie, waarin Amsterdammers weer écht zeg genschap krijgen over hun stad. 

Dat betekent: minder bureaucratie en meer inspraak voor bewoners via referenda. Het systeem van stadsde len kost veel geld, levert niks op en kan wat JA21 betreft op de schop. Het is duur en nutteloos. Een benoemde burgemeester past ook niet bij de directe, transparante, democratische stad die Amsterdam wil zijn. De burge meester heeft een sleutelrol in het stadsbestuur en moet daarom een direct mandaat van de bevolking krijgen. 

Amsterdam gaat gebukt onder ambtelijke obesitas: het ambtelijke apparaat groeit jaar in, jaar uit. Er worden steeds meer ambtenaren aangenomen, steeds meer ma nagementlagen gecreëerd en steeds meer beleidsnota’s geschreven. JA21 wil een kleinere, efficiëntere overheid die zich richt op de kerntaken: voldoende en betaalbare woningen, schone straten en veiligheid. 

Het linkse beleid van de afgelopen jaren stuurt Amsterdam f inancieel richting de afgrond. De cijfers zijn glashelder: de netto schuldquote is opgelopen van 46% in 2021 naar 59%in 2025. In 2026 stevenen we af op maar liefst 75%. Richting 2029 stevenen we zelfs af op 89%, bijna een verdubbeling ten opzichte van 2021. Dit betekent een enorme stijging van de rentelasten waardoor vaste verplichtingen steeds meer geld opslokken. Hierdoor blijft er structureel veel te weinig over voor veiligheid, onderhoud, bereikbaarheid en een schone stad. Dit vindt JA21 onacceptabel en financieel wanbeleid. 

JA21 Amsterdam wil daarom drastisch andere keuzes. Geen automatische reflex van meer overheid, meer pro jecten, meer subsidie, maar een harde terugkeer naar kerntaken en financiële discipline. Dat betekent: uitgaven in de volle breedte reduceren, stoppen met ideologisch gedreven prestige- en symboolbeleid, overhead en exter ne inhuur fors terugbrengen en iedere euro publiek geld toetsen op meetbaar resultaat. Amsterdam kan alleen be taalbaar en bestuurbaar blijven als we nu ingrijpen. 

Het ziekteverzuim bij de gemeente ligt rond de 9,6% en kost Amsterdam naar schatting €164 miljoen per jaar. JA21 pakt dit aan met beter management (duidelijke aan sturing, lagere werkdruk, sneller re-integreren) en door te stoppen met diversiteit- en inclusiebeleid: we kiezen weer voor kwaliteit en geschiktheid, zodat teams beter functio neren en het verzuim omlaag gaat. 

De gemeentelijke belastingen van de gewone Amsterdammer moeten omlaag. Dat betaalt JA21 door te snijden in het groei ende aantal ambtenaren, externe consultants/inhuur, de kunstsubsidies, klimaatbeleid en prestigeprojecten. Bij gro te projecten wordt gekeken naar het nut voor Amsterdam als geheel, niet voor een kleine maatschappelijke groep. Op die manier maken we Amsterdam weer financieel gezond.

We zullen de aankomende jaren uiterst voorzichtig zijn met de toeristenbelasting, vanwege de BTW-verhoging in 2026 (9->21%) voor hotels. Voorlopig zullen we moeten monito ren wat de prijsverhogingen betekenen voor de toeristen branche, voordat het wat ons betreft weer mogelijk is om de toeristenbelasting te laten stijgen. Bij het bepalen van de toeristenbelasting en andere zaken gerelateerd aan toeristen willen we vooral inzetten op het stimuleren van hoogwaardige bezoekers die minder overlast veroorzaken en de lokale economie meer stimuleren.